آموزش ویژگی‌ها و وظایف یک ویراستار

[Aytak]

در این تاپیک، با ویژگی‌ها و وظایف ویراستاران آشنا می‌شوید.​

 

[Aytak]

•• ویژگی یک ویراستار:

- داشتن دانش فنی در رسم‌الخط، نقطه‌گذاری، تسلط بر شیوه‌نامه‌ها و اصول فنی؛

- داشتن ذوق ادبی و آشنایی با شیوه‌های مختلف نگارش (نگارش داستان، مقاله، زندگی‌نامه و…)؛

- آشنایی با اعلام؛ اعم از نام افراد، جای‌ها و سازمان‌ها؛

- دقت ریزبینی و حوصله؛

- انگیزه و علاقه کافی.​

 

[Aytak]

•• وظایف یک ویراستار:
ویراستار کسی است که با اطلاع از مسائل ویرایش فنی و زبانی، اثری را بازبینی، اصلاح، یک‌دست و آماده‌ی چاپ می‌کنند. ویراستار در حوضه‌ی ویرایش فنی، زبانی و محتوایی، وظایف زیر را برعهده دارند:

۱. ویرایش فنی:
- یک‌دست کردن رسم‌الخط کلمات (نشانه‌های وصل و فصل)
- اصلاح غلط‌های املایی
- وارسی بندها
- اصلاح یا اعمال نشانه‌گذاری‌های متن
- یک‌دست کردن علائم، اصلاحات، آوانگاشت آن‌ها در صورت لزوم و آوردن معادل لاتین کلمات
- اعمال قواعد عددنویسی، فرمول‌نویسی، آوانویسی، اعراب‌گذاری و اختصارهای متنی
- مشخص‌ کردن حدود نقل‌قول‌ها، وارسی ارجاعات، درستی نشانی مآخذ و پانوشت‌ها و یادداشت‌ها
- بررسی کالبدشناسی اثر شامل تمامی نمایه‌ها، جدول‌ها، نمودارها، تصاویر، عکس‌ها، فهرست مطالب، واژه‌نامه‌ها
- کنترل اندازه قلم و حروف، تیترهای اصلی و فرعی، سرصفحه‌ها، عناوین بخش‌ها و فصل‌ها، نسخه‌پردازی و نمونه‌خوانی.

۲. ویرایش زبانی - ساختاری:
- رفع خطاهای دستوری، ساختاری و جمله‌بندی
- اصلاح انحراف از زبان معیار و یک‌دست کردن متن
- ابهام‌زدایی از عبارات نارسا، مبهم، متناقض، نامفهوم و عامیانه
- انتخاب برابرهای مناسب برای واژگان غیر فارسی، حذف واژگان، تعابیر و اصلاحات و عبارت‌های تکراری و زائد، عامیانه، ناقص، نارسا، متضاد و متناقض
- کوتاه کردن جمله‌های طولانی
- ساده‌سازی و روان‌سازی متن از نظر جمله‌بندی
- گزینش واژگان فارسی و برابرهای مناسب

۳. ویرایش محتوایی:
- حذف، کاهش یا تلخیص مطالب تکراری، غیرضروری، غیر مستند، مبتذل، نامتعارف، سست و ضعیف
- اصلاح، تنظیم و جابه‌جایی مطالب برای انسجام و یک‌دستی نوشتار
- افزایش برخی نکات فراموش شده، جاافتاده در متن و پاورقی
- مقابله‌ی متن با اصل (در صورت ترجمه یا تصحیح متون کلاسیک)
- توضیح یادآوری یا پیشنهاد ضروری در پاورقی و با ذکر کلمه‌ی ویراستار (با اجازه‌ی مولف)
بازبینی و تصحیح مطالب نادرست، متناقض و غیرعلمی

برگرفته از کتاب آموزش ویراستاری و درست نویسی - نوشته‌ی دکترحسن ذوالفقاری​